millenniumwisseling

al eeuwen lang is de cyclus der beschavingen een onderwerp waar filosofen zich
het hoofd over breken. een beschaving wordt geboren, bloeit op en gaat ten
onder, om eventueel later weer herboren te worden als een betere beschaving. de
griekse filosofen zagen hun beschaving langzaam, maar onherroepelijk ten onder
gaan. voor de romeinen geldt hetzelfde. zij zagen dit als onderdeel van een
cyclus. een 'bronzen' beschaving ging ten onder om weer herboren te worden als
een 'gouden' beschaving. een wereld waarin de mensen in harmonie met de natuur
zouden leven en alles goed zou zijn. 

in de middeleeuwen werden deze denkbeelden over het ontstaan en vergaan van
beschavingen overgenomen. de mensen dachten dat zij nu een onderdeel waren van
de gouden beschaving. maar als deze beschaving niet ook een keer ten onder zou
gaan, zou er ten onrechte sprake zijn van een cyclus. deze denkbeelden zijn
langzaam vergeten, maar tegen de wisseling van een millennium wordt iedereen
ineens een beetje filosoof.

de vorige eeuwwisseling bleek duidelijk hoe gevoelig mensen zijn voor het
verloop van de tijd. we hebben deze periode toen een naam gegeven.
fin-de-siecle. deze periode ging gepaard met een pessimistische blik op de
toekomst en het gevoel dat het einde wel eens nabij zou kunnen zijn. dit was
het gevoel dat er rond de eeuwwisseling heerste. nu staan we aan de rand van
een millenniumwisseling. 

is het einde van onze beschaving dit maal echt nabij? nostradamus voorspelde
totale vernietiging van de wereld in 2003 en vooral in deze periode zijn mensen
erg gevoelig voor dit soort vooruitzichten. op vijf mei 2000 staan de planeten
in een zeer zeldzame lijn ten opzichte van de aarde. de zwaartekracht zal op
deze dag sterker zijn dan ooit. hierdoor worden ongebruikelijke weerbeelden
veroorzaakt, zoals hevige regenval en overstromingen. een apocalyptisch beeld.
hoe lang zal onze beschaving nog blijven bestaan? als je hem kritisch gaat
beschouwen is hij wel toe aan vervanging.

mensen zijn verwend. vanuit hun luie stoel kunnen ze de hele wereld over
dankzij het internet. daar kunnen ze dan tegelijkertijd even boodschappen doen.
als ze een regelmatig contact met hun vrienden willen onderhouden hoeven ze
alleen de telefoon maar te pakken. als ze in australie wonen ga je er een keer
in het jaar naartoe per vliegtuig. van seks wordt je niet meer zwanger, dus
waarom zou je het nog bij een man of vrouw houden? en als je vroeger een man
was maar nu een vrouw wil worden, kan dat. we kunnen bijna alle ziektes
genezen, maar aan de ene kant van de wereld eet iemand zich dood, terwijl er
aan de andere kant iemand verhongert. natuurlijk is jagen op je eten allang
belachelijk, tenzij je het kunt betalen om op zeldzaam wild te jagen. we
vergiftigen ons leefmilieu, maar dat vinden we normaal. de wereld is er voor
ons, wij niet voor de wereld.

het millennium brengt niet alleen emotionele problemen met zich mee, maar ook
technische problemen. het zogenaamde millenniumprobleem. deskundigen verwachten
dat een groot gedeelte van de computers het zal begeven tijdens de
millenniumwisseling. dit drukt ons plotseling op onze afhankelijkheid van
computers. we gebruiken ze niet alleen thuis om te internetten. de apparatuur
in ziekenhuizen, de banken, vliegtuigen, de thermostaat van de verwarming,
elektriciteitscentrales, zijn allemaal computergestuurd. en deze computers
zouden het kunnen begeven tijdens de millenniumwisseling. geen prettig idee.
ook de russische waarmee de kernbommen worden gelanceerd zijn niet
millenniumproof, zoals dat heet. het zal wel rustig worden in amsterdam met
oud-en-nieuw. 

terwijl er eerst grote festivals werden aangekondigd tijdens de eeuwwisseling,
is meer dan de helft daarvan nu al weer afgelast. het publiek wil niet. men
viert de wisseling liever in besloten kring. gewoon thuis met de familie. met
ergens in het achterhoofd: misschien is het wel de laatste keer. want onze
beschaving is naar de knoppen en zo kan het niet meer verder. bovendien viert
een groot gedeelte van de nederlandse bevolking de millenniumwisseling op
kantoor. alles moet in staat van paraatheid zijn voor het ondervangen van
eventuele problemen. 

er kunnen zich een hoop onverwachte verrassingen voordoen. 

het heeft natuurlijk geen zin om ons nu al zorgen te gaan maken over wat er
tijdens de millenniumwisseling allemaal zou kunnen gebeuren. wel is het de
moeite waard te overwegen waar we heen willen met onze levens, onze beschaving,
onze wereld. dankzij onze moderne apparatuur is onze wereld tegenwoordig
ontzettend klein geworden. we zijn tot enorme technische hoogstandjes in staat,
maar wat doen we er mee? niets nuttigs is het antwoord. we maken de wereld om
ons heen kapot. misschien is het nu tijd geworden om te besluiten ons weer tot
de natuur te richten. de schade te herstellen die we hebben veroorzaakt. voor
zover dat mogelijk is. nu heeft in ons allemaal het kleine filosoofje de kop
weer opgestoken, maar misschien is het al te laat om er iets mee te doen. ik
geloof niet in de voorspellingen. ik geloof niet in de apocalyps. maar ik
geloof wel dat onze beschaving ten onder gaat als we op dezelfde voet
verdergaan. denk na en doe er iets aan. misschien vinden we deze keer de gouden
beschaving.

